پس از آنکه خانم سام‌گیس مقاله‌ای درباره کتاب «زنان موسیقی ایران، از اسطوره تا امروز» اثر «توکا ملکی» در «روزنامه ایران» منتشر کرد. این مقاله با شکایت مدعی‌العموم مواجه شد و پرونده‌‌ای در این رابطه در سال ۱۳۸۱ برایش گشوده شد.

اولین جلسه دادگاه بنفشه سام‌گیس در تاریخ ۱۰ اردیبهشت ۱۳۸۱،  درشعبه ۱۴۱۰ مجتمع قضایی ویژه جرایم کارکنان دولت، به ریاست قاضی «سعید مرتضوی» برگزار شد.

خانم سام‌گیس در این پرونده با اتهامات «توهین به مقدسات» و «سب النبی» به خاطر تحريف و جعل كتاب موسيقی زنان مواجه شد.

او در توضیح مقاله چاپ شده در روزنامه ایران، گفته بود: «ادعای نویسنده کتاب این است که من مطالب کتابش را موهن جلوه داده و تعریف کرده‌ام. در حالی که بارها در تحقیقات هم اعلام کرده‌ام که به هیچ‌وجه چنین تحریفی صورت نگرفته و آنچه را کتاب به مخاطب منتقل می‌کند، به عنوان یک خواننده مورد برداشت قرار داده‌ام. اگر مشکلی در کار بوده باید این دو بخش کتاب حذف می‌شد. سام گیس عنوان می‌کند که طبق اطلاع کسب کرده، جرمش مطبوعاتی قلمداد نمی‌شود، چرا که جرم مطبوعاتی تنها متوجه مدیر مسوول یا صاحب امتیاز نشریه می‌شود.»

در طی چند جلسه رسیدگی به اتهامات، خانم سام‌گیس اعلام کرد درج مطالب یاد شده، ناشی از اشتباه بوده و قصد اهانتی به پیامبر اسلام و اهل‌بیت ایشان را نداشته است.

این پرونده در اسفند ۱۳۸۱، به شعبه ۱۴۱۱ مجتمع قضایی جرایم کارکنان دولت منتقل و با پرونده مربوط به کتاب «زنان پرده‌نشین و نخبگان جوشن پوش»، ترجمه «ملیحه مغازه‌‌ای» انتشار یافته از سوی «نشر نی» ادغام شد چرا که اتهام در هر دو پرونده توهین به مقدسات بود. از سوی دیگر «مجید صیادی»، مدیرکل وقت اداره کتاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی باید برای صدور مجوز برای چاپ هر دو کتاب، پاسخگو می‌بود.

«شیرزاد حیدری شهباز»، وکیل خانم سام گیس در خصوص اتهام توهین به مقدسات در جلسه رسیدگی به اتهامات موکلش توضیح داد: «تمام مطالبی که در گزارش سام‌گیس آمده بود، در کتاب و رساله دانشگاهی توکا ملکی نویسنده کتاب آمده است. محور کل این پرونده‌ها بر توهین به مقدسات قرار گرفته است. به فرض این‌که روایت آورده شده در کتاب زنان موسیقی از دید کارشناسان ضعیف هم بوده باشد، اما نهایتا خود کارشناسان و متخصصان وزارت ارشاد، عنوان کرده‌اند که چاپ آن با مصوبه و ضوابط موجود مغایرتی ندارد.»

حکم دادگاه در تاریخ ۱۸ مرداد به خانم سام‌گیس ابلاغ شد. 

طبق رای صادره بنفشه سام‌گیس به اتهام توهین به مقدسات، به خاطر معرفی و نشر مطلب و توصیف کتاب زنان موسیقی ایران در شماره ۲۰۹۸ روزنامه ایران، به تحمل یک سال حبس تعزیری محکوم و از بابت اتهام «سب‌النبي» به خاطر عدم احراز سونيت سب به مقدسات اسلامی تبرئه شد. همچنین در دادنامه صادره آمده بود که با توجه به وضعیت اجتماعی و سوابق زندگی متهم، چهار پنجم از این حکم به مدت دو سال تعلیق شده است.

همچنین اتهام «نشر اکاذیب» با توجه به دفاعیات صورت گرفته مبنی بر اینکه اصل کتاب از سوی وزارت ارشاد مجوز چاپ داشته است، از لیست اتهامات خانم سام گیس حذف شد.

در رای دادگاه تجدیدنظر استان تهران صادره در تاریخ  ۹ اردیبهشت ۱۳۸۳ به دلیل آنچه «فقدان دلیل» عنوان شد، خانم سام گیس از تمام اتهامات مطروحه تبرئه شد.

 متهمان ردیف یک تا چهار پرونده توهین به مقدسات در کتاب

این پرونده علاوه بر بنفشه سام گیس چهار متهم دیگر داشت که با شکایت مدعی العموم مواجه شدند. «توکا ملکی»، نویسنده کتاب «زنان موسیقی ایران، از اسطوره تا امروز»، «ملیحه مغازه ای»، مترجم کتاب «زنان پرده‌نشین و نخبگان جوشن پوش»، «مجید صیادی»، مدیرکل وقت اداره کتاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و «جعفر همایی»، ناشر کتاب زنان پرده‌نشین و نخبگان جوشن پوش، همگی با اتهام «توهین به مقدسات» و ««سب النبی» در دادگاهی مشترک به همراه خانم سام گیس، محاکمه شدند.

در دادگاه بدوی توکا ملکی را به یک سال حبس تعزیری، ملیحه مغازه‌‌ای را به ۱۸ ماه حبس تعزیری، مجید صیادی، مدیرکل وقت اداره کتاب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را به یک سال حبس تعزیری و محرومیت دائم از تصدی نظارت بر انتشار کتاب و امور فرهنگی مشابه و جعفر همایی را به یک سال حبس تعزیری محکوم کرد.

پس از اعتراض به این رای، قاضی دادگاه تجدیدنظر استان تهران خانم بنفشه سام گیس و جعفر همایی را به لحاظ فقدان دلیل، تبرئه کرد. این حکم در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۸۳ صادر شد و براساس آن مجازات حبس مجید صیادی به ۳ میلیون تومان جزای نقدی و محرومیت دائم او از تصدی نظارت بر انتشار کتاب و امور مشابه نیز به یک سال انفصال موقت تبدیل شد. توکا ملکی و ملیحه مغازه‌‌ای نیز به ترتیب به پرداخت ۱ میلیون تومان و ۱ میلیون و پانصد هزار تومان جزای نقدی محكوم شدند.

همچنین همه متهمان از اتهام «سب‌النبي» به خاطر عدم احراز سونيت سب به مقدسات اسلامی، تبرئه شدند.

درباره کتاب «زنان موسیقی ایران، از اسطوره تا امروز» اثر «توکا ملکی»

این کتاب در سال ۱۳۸۰ توسط نشر «کتاب خورشید» در ۲۴۰۰ نسخه به چاپ رسید. توکا ملکی در این کتاب روند شکل‌گیری و تحولات موسیقی در ایران، به ویژه در حوزه زنان، را مورد بررسی قرار داد.

او ضمن معرفی زنان موسیقی‌دان و آوازخوان ایرانی در طول تاریخ، ابتدا به رابطه اسطوره با شعر، ادبیات و موسیقی اشاره کرده و سپس،  اشکال و کیفیت موسیقی در پیش از اسلام را شرح داده است.

در فصل سوم این کتاب، توکا ملکی با عنوان «اسلام»، ویژگی‌های موسیقی در دوره خلفا، امویان، عباسیان، تیموریان، صفویان، زندیه را شرح داد. در فصول بعدی این کتاب نیز به معرفی موسیقی، موسیقی دانان و آوازخوانان زن در دوره قاجار و پهلوی، مطالبی درباره آهنگ‌سازان، نوازندگان، خوانندگان، روزنامه‌نگاران و نویسندگان زن در پس از انقلاب اسلامی و نگاهی به زنان در موسیقی فولکلور و محلی ایران، پرداخته است.

این کتاب مدتی پس از چاپ از بازار جمع آوری شد.